woensdag 2 december 2009

De Kempen jom

Frikandellen met kriekenIk zen van de Kempen en in de Kempen eten de mensen frikandellen met krieken als het feest is.
Niet dat het feest was vandaag ik wou dat maar even meegeven.

Ik begrijp nog altijd niet goed wat er precies achter zit want zo feestelijk is dit eigenlijk niet, geef mij maar kalkoengebraad met kroketten, pekes en erwtjes en champignonroomsaus als de bomma 75 wordt, maar als de bomma niet veel tijd heeft is dit ook wel goed natuurlijk.
Voor de een of andere reden kwam dit altijd op tafel als het kermis was, dat was blijkbaar een reden om te feesten, waarschijnlijk omdat er hier niet veel meer te beleven viel, kermissen en koffietafels daar kwamen de mensen voor bij elkaar, ach, eten is eten, niet waar?

Ik ben al jaren niet meer op frikandellen met krieken vergast dus maak ik het maar zelf, misschien maak ik het later ook voor mijn kinderen en kleinkinderen en dan haal ik er ook mijn goei servies voor uit de kast, want dat werd toen ook gedaan, mijn grootouders hadden zoals iedereen in de Kempen en daarbuiten zelfs een speciale kamer voor zulke festiviteiten, jaja om te feesten waren wij ferm geequipeerd.

Bon frikandellen met krieken dus, niet gepimpt tot een hedendaagse variant met exotische ingrediënten maar de gewone, degelijke Vlaamse kost, maar wel die voor op Speciale Gelegenheden.

Wat hebben we daarvoor nodig (4 personen):
-Gehakt
-1 ei
-1 grote droge witte boterham
-Melk
-Peper en zout
-Een pot krieken in sap
-Puddingpoeder
-Suiker

-Verkruimel het brood en laat het weken in wat melk.
-Meng het ei en het gehakt er onder en kruid met peper en zout.
(Wat kaneel erbij is heel lekker maar dat heb ik niet gezegd want ik ging niet aan exotische dingen doen)
-Maak gehaktballen ter grootte van een pingpongbal.
-Bak ze in een pan met veel boter, goei boter uiteraard, we gaan terug naar de jaren 80, toen deden we niet onnozel.

-Kap de pot krieken leeg boven een zeef zodat het sap in een kastrol (ik weet hier dus echt niet het schone, Nederlandse woord voor) terecht komt.
-Laat de krieken in de zeef maar kap een klein beetje van het sap weer in de pot.
-Meng dat sap met het puddingpoeder, hou de verhouding van pudding aan, dus 50 gram op 7,5 dl melk, deksel er op en schudden.
-Laat het sap in de kastrol koken en giet beetje bij beetje het gepuddingpoederde sap erbij tot je de gewenste dikte hebt.
-Zoet naar wens
-Kap de krieken weer in de kastrol en laat nog even op een zachter vuurtje staan.
-Neem uw schoon servies uit de kast, dek de tafel feestelijk en vergeet zeker niet het vers wit brood en de goei boter.

Smakelijk.


Oh een blik nectarines op siroop gaat ook heel goed bij het kalkoengebraad met kroketten, pekes en erwtjes en champignonroomsaus, doeme dat is al lang geleden seg, wie heeft er een bomma op overschot?

43 opmerkingen:

  1. Tsjonge, waar een mens al geen feestelijke maaltijd van kan maken! Feestvieren hoeft duidelijk niet duur te zijn.
    En mijnwoordenboek.nl geeft aan dat synoniemen voor kastrol zijn: braadpan (zo'n grote waar je vlees in bakt) of steelpan (zo'n kleintje waar je sausjes in klaarmaakt) Denk dan dat jij de laatste bedoeld, hoewel die meestal niet vergezeld gaat van deksel.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. kastrol is gewoon kookpot hoor hihi.
    Tja ik ben een mengelmoesje van antwerpse kempen en mechelen en opgegroeid in brabant, dan leer je de verschillende woorden wel kennen.
    Of het trouwens feestelijk is: mijn schoonzus wou het absoluut bij op het buffet met haar huwelijk, en rijstpap als dessert hihi. Al wat je graag eet is feestelijk he. Ik ben hier in elk geval dol op, maar bij ons kwam het gewoon regelmatig op tafel,mjammie.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Ik moest bij kastrol denken aan het Engelse 'casserole'. Valt me op dat het vaak helpt om Vlaams naar het Engels te vertalen. Al kan ik nu geen voorbeeld verzinnen.. :p

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Ik vind dat de bomma's ook altijd lekkere rijstpap maken!
    Mijn bomma maakt speciaal voor mij rijstpap met kriekjes ... mmmm

    BeantwoordenVerwijderen
  5. seg jom "kerremis" da huit toch gewoewen foewer e jom ;-)

    en grote of kleine, 't is allemaal kastrol maar met de foewer pakte de grote maar want dan komt er veul (proper) volk... en als er een scheel op past dan mag het erop.

    zou rijstpap geen feest zijn dan ? welle smeken de moe elk jaar voor fabiolaschotel ...

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Mmmm, ik ken dat gebruik ook! Bij mijn grootmoeder kwam dat op tafel als het kermis was! Van die puddingpoeder wist ik niet, ik bind het meestal met aardappelzetmeel. Ik ga jou manier ook eens proberen!

    BeantwoordenVerwijderen
  7. Ofte 'frikkedelle mee krieke'.
    Bij mijn oma ook de vaste pla als het kerstmis of sluis kermis is!

    Ik eet dan wel alleen frikkedelle, want ik lust geen krieke.

    En moet daar geen pakje vanillesuiker in?

    BeantwoordenVerwijderen
  8. ik zen ok van de Kempen maar als ge hier in Gent begint over frikadellen dan hebben ze 't over curryworsten...dan moete die gezichten is zien als ge dan begint over frikadellen met krieken haha.

    Ik maak dat ook nog regelmatig, heel plezant om met de kindjes te doen! Maar dan moete ze wel goe in 't oog houden of ze vreten dat gehakt rauw op!

    Ik doe het iets anders dan jij:
    -ik kook de ballekes eerst in water met een bouillonblokske. Tot ze boven drijven. Daarna bakken in de pan met boter
    - ik kap de hele pot krieken in de kastrol, dus ook de krieken erbij.
    -ik maak mijn puddingpoederpapke met water van de kraan, maar ik denk wel dat 't lekkerder is op uw manier. Ik doe 't ook zo volgende keer!

    En idd, wit brood is een must!

    BeantwoordenVerwijderen
  9. oh ja, ik vries ook altijd een portie gekookte ballekes in! Da's keigemakkelijk jom!

    BeantwoordenVerwijderen
  10. Ik heb een bomma op overschot. Maar ballekes met krieken heb ik er nooit van gekregen, en rijstpap ook niet. Ge moogt ze dus gerust komen halen !!!

    BeantwoordenVerwijderen
  11. hanne3.12.09

    Awel, ik zen ok van de Kempen en welle eten ok frikadellen mee krieken als moemoe een feesje geeft. Spijtig wel da'k ondertussen gen vlees niemieje eet. Voor zo'n frikadelleke moet ik toch altijd op mijn tanden bijten want namaak-gekapt smaakt toch ni hetzelfste.
    (Amai, schrijven in het Kempisch, dat valt nog niet mee).

    BeantwoordenVerwijderen
  12. jaja, mijn mama was afgelopenzondag jarig en die noemt zichzelf niet bomma, maar haalde wel haar goei servies uit en maakte voor ons: kalkoengebraad met kroketten en perziken uit blik en championnesaus, maar dat laatste moet ik zelf nie hebbe! jummie!

    BeantwoordenVerwijderen
  13. ik ken nen traiteur die voornamelijk dit soort dingen maakt...
    (sjorrie maar echt mijn ding niet)
    Dus als je eens een gebraad-met- kroketten-en-peekes-en-peschenfeest wil geven voor 120 man, dan zal ik je de naam eens doorgeven :-)

    BeantwoordenVerwijderen
  14. Anoniem3.12.09

    LTF said....

    Bij ons in de familie (alles behalve Kempisch) was fricandon met kriekskes ook kermis/feesteten. Een grote koek dus ipv kleine ballen.

    En wat die "kastrol" betreft... gewoon een kookpot.
    Maar euh... die reactie van de persoon die dan denkt aan het Engelse woord Casserole.... Hilarisch!!!!
    Dat komt dus wel van het Frans hé, alwaar de Britten dat ook gewoon geleend hebben.

    En om Vlaamse woorden beter te begrijpen, ga je echt beter te rade bij Frans dan bij Engels. Zeker weten. Denk maar aan "tournavis", "prise", "portemanteau"...

    BeantwoordenVerwijderen
  15. Mmmm! Lekker zo die gewone Vlaamse kost! En met puddingpoeder begot! En op zo'n schoon bord! Dat kan niet anders dan goed smaken!

    BeantwoordenVerwijderen
  16. Ja die bomma's, ik kan ze ook zo missen ;)
    En die geur in huis van frikadellen met krieken mmmm!
    p.s ik zen ok van de kempen.

    BeantwoordenVerwijderen
  17. Amaai, nostalgie, in dezelfde catagorie:
    Frikadellekes mé tomattesauws(dan hedde ge keus als ge neinie veu kriekskes zijt),
    kiek (kip) mé appelsienen en last but not least.....vogelnesjes!!!
    En als dessert pudding mé ne koek i(of gateau, indien de gelegenheid iets feestelijker)
    smakelijk!

    BeantwoordenVerwijderen
  18. amai veul volk van de kempen hier!

    ik ben randje-kempen, randje-vlaams-brabant. (Diest dus)
    en wij aten dat soms, maar ik hou niet zo van warm fruit. van frikandellen daarentegen!!

    ik herinner mij ooit een surrogaat-bomma waar wij dat altijd aten bij Allerheiligen.

    echt zalig he, die ritueeltjes hihi.

    BeantwoordenVerwijderen
  19. Awel, ons ma die is ook van de Kempen en die sprak altijd van die 'frikkedelle mee kriekskes' en dat dat 'kermiseten' was. Als kind heb ik dan eens gezaagd om dat bewuste gerecht, maar eigenlijk vond ik het helemaal niet zo lekker :)

    Ik heb wel mijn hele jeugd op zondagavond kalkoengebraad met perziken op siroop gegeten, soms met kroketten, soms met de modernere variant couscous. Ik wist eigenlijk niet dat dat iets typisch Kempens was!

    Al ben ik zelf (niet geboren, maar wel getogen) Vlaams-Brabander, ik ben verdikke fier op mijn Kempense roots! Zonder twijfel mijn favoriete landstreek en dialect!

    BeantwoordenVerwijderen
  20. Haha, hoe herkenbaar! Mijn bomma heeft 's zondags gekookt voor de hele familie tot ze 92 was! En hier waren het ook frikadellen met krieken toen het kermis was (wij zijn ook van de kempen, misschien daarmee ;-) En op échte feestdagen was het 'orloffgebraad' met peekes en erwtjes, en als dessert 'koekskestoert'.....mmmmm.....!!

    BeantwoordenVerwijderen
  21. hier komt dat ongeveer 2 keer per maand op tafel, wel geen frikandellen maar een heus vleesbrood met krieken, de volgende dag lekker koud op de boterham

    BeantwoordenVerwijderen
  22. sarah3.12.09

    Ooooh, zo herkenbaar! En dan soppen met uw wit boke in de krieken...njam! wij aten dat in olen en naar de kermis, joehoe!!!

    enne...het pietenpakje wordt in beurtrol aangedaan! Leve het keukenwekkertje haha

    BeantwoordenVerwijderen
  23. Hmm mijn favoriete eten en ik zen nie van de Kempen. Een bomma heb ik wel voor u, al weet zou ze waarschijnlijk zout bij de nectarinen doen en suiker op 't vlees.

    BeantwoordenVerwijderen
  24. Mmmm, heerlijk.
    Ik ben totaal niet van de kempen, maar wij eten ook fricandon (geen ballekes dus) met kriekskes, njammie!

    En fricandellen, dat zijn hier inderdaad curryworsten, maar ook wel eens lekker :o).

    BeantwoordenVerwijderen
  25. Anoniem3.12.09

    OOOh zo grappig en herkenbaar!
    Mijn ouders zijn van de Kempen en wij kregen dat vroeger ook bij mijn oma! Ik at het laatst thuis en mijn vriend had dit nog nooit iemand zien eten (Limburg).
    Ik zeg ook nog steeds pekes en erwtjes, maar dat verstaan de vriend en kids niet. Hier in Limburg zeggen ze: pottekes en erwtjes!
    Mijn oma zei laatst tegen de oudste:"geef mij maar een polleke.", en zij: "Wat wil je hebben?".
    hihi

    Katrien

    BeantwoordenVerwijderen
  26. Ik heb wel een beppe, maar denk niet dat ze frikandellen met krieken kan maken.
    Ik moest zelf ook halverwege je stukje erachter komen dat jouw frikandellen iets anders zijn dan wat ik eronder versta. En de krieken kon ik mooi van de foto afkijken. Kersen dus (toch?).

    BeantwoordenVerwijderen
  27. Da komt hie ok geregeld op tafel, meestal as het verut mut gaan. Bij os moemoe kwam da ok geregeld op tafel as w'er 'sondags naar toe ginge.
    Mijn moemoe kon ok goe rijspap make, mo ik vond de rijstmelk die ze mokte nog lekkerder.

    En nu denkt iedereen "Wat een oarig volk woont daar wel nie in de Kempen".

    BeantwoordenVerwijderen
  28. Ah ja, frikadellen met kriekskes horen gewoon bij kermis. Net als gebakken kippefilets met perzikken uit blik en daarbij dan sandwiches. Als 't kermis is bij ons ma, komt dat nog altijd op tafel.

    BeantwoordenVerwijderen
  29. Hihi, vorige zondag nog frikkedelle mee krieke gete bij de schoonouders. En nu zondag waarschijnlijk gebraad mee krokkette en bloemkool mee witte saas.
    Als geboren 'Geleneer' staat dat regelmatig op het menu. En dan wordt er lustig gemuld en gesopt.
    Hanne

    BeantwoordenVerwijderen
  30. dat kalkoengebraad staat hier op de menu voor kerst, altijd welkom.
    ik schrijf dus altijd 'casserole' maar dat zal wel aan mijn sjieke franse voorouders liggen, en niet aan mijn beperkte kennis van het schoon Nederlandsch. is kookpot trouwens geen suggestie.
    en njammie, frikadellebollekes, das misschien wel iets voor morgen te maken,met kriekskes. ik heb het alleen nog nooit met poddingpoejer gemaakt, valt uit te proberen.

    BeantwoordenVerwijderen
  31. Het water loopt bekan uit mijne mond. Da is pas goeie kost. Nikste kermis , gewoon lekker eten woor ne zondagnamiddag met een wit, vers brood. En dan maar soppen.

    Ik ga soms mee koken en daar zijn er een deel van ' de vlaanders'. Die bekijken ons ( de koks) alsof we blauw haar hebben. Die kennen dat dus zelfs niet.

    En inderdaad: dat moet met puddingpoeder. Ik heb zelfs graag dat de saus OP mijn vork blijft hangen. Lekker dik.
    Smakelijk.
    Anne

    BeantwoordenVerwijderen
  32. Awel dat is nu ook net het enigste traditionele feestgerecht dat ik kan maken !! mijn ventje daarentegen , die zegt frikandel tegen ne curryworst en krimpt ineen als er iets anders dan appelmoes bij is .. appelmoes komaan dat is voor bij pensen !

    BeantwoordenVerwijderen
  33. met olen kermis ate wij toch vooral rijstpap met ananas als versiering erop .. bij de moemoe !

    pekes en etjes en pekesstoemp heb ik ge-exporteerd hoor !!

    BeantwoordenVerwijderen
  34. Ik zen ook van de Kempen (afkomstig) maar frikadellen dat was toch wel voorbehouden voor feesten op een ander. Dat verschijnt hier dus ook niet op tafel want misschien moet ik daar wel eens verandering in brengen. Want mijn dochter kent die bollekes eigenlijk alleen van de ikea en daar moet ik me misschien wel een beke over schamen.

    BeantwoordenVerwijderen
  35. Ik kom van dezelfde kempen, met dezelfde tradities. Eerst naar de kermis met de hele familie met 100 frank van de vava en de moemoe in de hand. En daarna frikadellen met krieken.
    Of kiekebillen of kiekebeusten, dat was ook kermiseten.

    BeantwoordenVerwijderen
  36. Ik ben ook opgegroeid in de Kempen en frikadellen met kriekskes was mijn lievelingsgerecht. Mijn moeder (die nochtans niet van de Kempen was) maakte dat altijd voor mijn verjaardag. Heerlijk. En gezellig om al dat Kempisch te lezen. Ik heb nog wel een bomma op overschot, maar koken zit er niet meer in.

    BeantwoordenVerwijderen
  37. Alleej zeg, valt dat nu niet op dat iedereen van de kempen is of van de kempen afstamt? Ik heb dat altijd gedacht, eerlijk gezegd. Het centrum van de aarde ligt gewoon in de kempen.

    BeantwoordenVerwijderen
  38. zalige uitleg en toch wel heel herkenbaar moet ik zeggen, ook al ben ik van Limburg, hie zijn het ook frikadellen met krieken,...typisch bommavoedsel, tradities die in ere moeten gehouden worden!

    BeantwoordenVerwijderen
  39. zelfs in Aalst heten de gehaktballen frikandellen!

    BeantwoordenVerwijderen
  40. haha, heel herkenbaar. Wij wonen ook in de kempen ( nu zo'n 7 jaar) en eten het ook heel regelmatig. We kenden het echter niet als feesttraditie maar als dagelijkse kost Mijn man en ik zijn niet namelijk niet afkomstig uit de kempen. Maar met de eerste dorpskermis hoorden we al snel de frikadellen met kriekskes verhalen de ronde doen. Grappig is het wel.

    Ik volg al een paar jaar je blog maar wist helemaal niet dat je in de kempen woont?
    Mag ik je vragen waar in de kempen je ongeveer woont?

    Lieve groet
    Ilse

    BeantwoordenVerwijderen
  41. Die van os moe mee de foewer woaren volgens maa wel de beste (ok mee vanillepudding). Maar da vinde gelle van elle bomma ok, zeker? Ik mis os moe wel efkes nu. Doeme toch.

    BeantwoordenVerwijderen
  42. Ha, ik ben van net buiten de kempen, maar bij ons deden ze dat toch ook! Hoe ik die heerlijke familiefrikadelmetkriekskes halvelingsefeesdagen mis!

    BeantwoordenVerwijderen
  43. hier in West Vlaanderen kennen ze dat niet. Bij ons koop je frikadellen bij de frituur. Ik heb dit de eerste keer een paar jaar terug gegeten toen ik in opleiding was in Merksplas en ik vond het super. Vorige week was ik met iemand uit de kempen aan het praten en ik kreeg er goesting in de zoon trok zijn neus op toen ik dit zei (hij dacht aan frikandellen van t frietkot) maar vanavond zal ik dit klaarmaken.

    BeantwoordenVerwijderen